Phishing is verantwoordelijk voor meer dan 90% van alle succesvolle cyberaanvallen op bedrijven. Toch is het voor veel mensen moeilijk om een goed nagemaakt phishing-bericht te onderscheiden van een legitiem bericht. Cybercriminelen worden steeds geraffineerder: ze gebruiken echte logo's, kopiëren de huisstijl van bekende bedrijven en passen berichten aan op de ontvanger. In dit artikel beschrijven we 7 concrete signalen waarmee u phishing kunt herkennen.
Wat is phishing precies?
Phishing is een vorm van oplichting waarbij criminelen zich voordoen als een betrouwbare partij — uw bank, Microsoft, de Belastingdienst, een pakketbezorger of zelfs uw directeur — om u te verleiden tot het klikken op een link, het invullen van inloggegevens of het overmaken van geld. Phishing komt voor via e-mail, SMS (smishing), WhatsApp, social media en telefonisch (vishing).
Let op: moderne phishing-berichten zijn vaak vrijwel niet te onderscheiden van echte berichten. Zelfs ervaren ICT-professionals trappen er soms in. Bewustwording en de juiste technische maatregelen zijn beide nodig.
7 signalen van phishing
Het e-mailadres van de afzender klopt niet
Kijk altijd goed naar het volledige e-mailadres van de afzender, niet alleen naar de weergegeven naam. Een phishing-mail kan in uw inbox verschijnen als "Microsoft Support" maar het eigenlijke adres is dan iets als support@micros0ft-helpdesk.com. Let op kleine afwijkingen: een cijfer in plaats van een letter, een koppelteken, of een onbekend domein. Een legitiem bericht van Microsoft komt altijd van een @microsoft.com-adres.
Urgentie en druk om snel te handelen
Phishing-berichten creëren bijna altijd een gevoel van urgentie. "Uw account wordt binnen 24 uur geblokkeerd", "Actie vereist: ongebruikelijke aanmelding gedetecteerd" of "Uw pakket wordt geretourneerd als u niet reageert". Deze drang om snel te handelen is bewust: u heeft geen tijd om rustig na te denken en uw eerste impuls is om direct op de link te klikken. Neem altijd even de tijd om het bericht kritisch te bekijken.
De link in het bericht klopt niet
Beweeg uw muis over een link in een e-mail (zonder te klikken) om de werkelijke bestemming te zien. Staat er een vreemde URL, een IP-adres of een domein dat niet bij de afzender past? Dan is het vrijwel zeker phishing. Let ook op URL-verkorters (bit.ly, tinyurl) die de echte bestemming verbergen. Op een smartphone kunt u een link ingedrukt houden om de volledige URL te zien voordat u erop klikt.
U wordt gevraagd om inloggegevens of betaalgegevens in te voeren
Legitieme organisaties vragen u nooit via e-mail of SMS om uw wachtwoord, pincode of volledige bankgegevens in te voeren. Als een bericht u naar een inlogpagina stuurt, ga dan altijd handmatig naar de website via uw browser en log in — klik nooit op de link in het bericht. Controleer ook of de pagina een geldig HTTPS-certificaat heeft (slotje in de adresbalk) en of het domein correct is.
Spel- en taalfouten
Hoewel moderne phishing-berichten steeds beter geschreven zijn (mede dankzij AI), bevatten veel phishing-mails nog steeds opvallende taalfouten, vreemd taalgebruik of zinnen die niet kloppen. Dit komt doordat berichten soms automatisch worden vertaald vanuit een andere taal. Een officieel bedrijf als uw bank of Microsoft stuurt nooit berichten met grammaticafouten of onprofessioneel taalgebruik.
Onverwachte bijlagen
Verwacht u geen bijlage van de afzender? Open hem dan niet. Schadelijke bestanden worden vaak verstuurd als Word-document (.docx), PDF, ZIP-archief of uitvoerbaar bestand (.exe). Een goed voorbeeld is een nep-factuur: u ontvangt een e-mail met een PDF die eruitziet als een factuur van een bekende leverancier, maar de PDF bevat malware die wordt geactiveerd zodra u het opent.
Het bericht past niet bij uw relatie met de afzender
Ontvangt u een factuur van een bedrijf waarmee u geen zaken doet? Een wachtwoordresetverzoek voor een account dat u niet heeft aangemaakt? Of een bericht van uw directeur (die naast u zit) om dringend geld over te maken? Dit zijn allemaal rode vlaggen. Neem bij twijfel altijd telefonisch contact op met de vermeende afzender via een nummer dat u zelf opzoekt, nooit via de contactgegevens in het verdachte bericht.
Wat doet u als u een phishing-bericht ontvangt?
- Klik niet op links en open geen bijlagen.
- Verwijder het bericht uit uw inbox.
- Meld het bericht bij uw ICT-afdeling of ICT-partner (Trust-IT).
- U kunt phishing-mails ook melden bij de Fraudehelpdesk via fraudehelpdesk.nl.
Als u per ongeluk toch op een link heeft geklikt of gegevens heeft ingevoerd, handel dan direct: verander uw wachtwoorden, activeer MFA als dat nog niet het geval is en neem contact op met Trust-IT voor hulp.
Uw medewerkers weerbaar maken tegen phishing
Technische maatregelen alleen zijn niet genoeg. Trust-IT biedt security awareness trainingen aan waarbij uw medewerkers leren om phishing te herkennen en er correct op te reageren. Gecombineerd met antiphishing-filters en MFA vormt dit een sterke verdediging. Neem contact op voor meer informatie.
Meer over SecurityHoe helpt Trust-IT bij bescherming tegen phishing?
Trust-IT implementeert meerdere lagen van bescherming tegen phishing voor MKB-bedrijven in de regio Deventer:
- Microsoft Defender for Office 365: scant alle inkomende e-mails op verdachte links en bijlagen voordat ze uw inbox bereiken.
- Multifactorauthenticatie (MFA): zelfs als een aanvaller uw wachtwoord steelt, kan hij niet inloggen zonder uw tweede factor.
- DMARC, DKIM en SPF: e-mailbeveiligingsprotocollen die voorkomen dat criminelen e-mails versturen die lijken van uw domein te komen.
- Security awareness training: praktische trainingen en gesimuleerde phishing-aanvallen om uw medewerkers te leren herkennen en correct te reageren.
Wilt u weten hoe goed uw bedrijf beschermd is tegen phishing? Neem contact op met Trust-IT voor een vrijblijvende security-scan.
Veelgestelde vragen over phishing
Wat moet ik doen als ik per ongeluk op een phishing-link heb geklikt?
Verbreek direct de internetverbinding van het betreffende apparaat. Verander direct uw wachtwoorden via een ander, veilig apparaat — begin met uw e-mail en bankapplicaties. Meld het incident bij uw ICT-afdeling of bij Trust-IT. Controleer uw accounts op onbekende activiteiten. Als u bankgegevens heeft ingevoerd, neem dan direct contact op met uw bank.
Kan phishing ook via WhatsApp of SMS binnenkomen?
Ja, phishing komt steeds vaker voor via SMS (smishing) en WhatsApp. De berichten lijken afkomstig van uw bank, een pakketbezorger of een overheidsinstelling. De principes voor herkenning zijn hetzelfde: controleer de afzender, klik niet op onbekende links en geef nooit persoonlijke of financiële gegevens via een link in een bericht.
Helpt multifactorauthenticatie (MFA) tegen phishing?
MFA is een zeer effectieve bescherming. Zelfs als een aanvaller uw wachtwoord steelt via phishing, heeft hij ook toegang nodig tot uw tweede verificatiemethode (smartphone, authenticator-app) om in te kunnen loggen. MFA voorkomt het grootste deel van de schade bij succesvolle phishing-aanvallen.